Reklama

Aspekty

Gorzowskie Milenium a kard. Wyszyński

Uroczyste obchody tysiąclecia chrztu Polski w 1966 r. miały bardzo podniosły charakter. Na Jasnej Górze i stolicach poszczególnych diecezji odbyły się jubileuszowe Msze św. z udziałem polskich biskupów, pod przewodnictwem kard. Stefana Wyszyńskiego. Tak było i u nas.

Niedziela zielonogórsko-gorzowska 9/2020, str. IV

[ TEMATY ]

kard. Stefan Wyszyński

milenium

Gorzów Wielkopolski

Archiwum Aspektów

Msza milenijna przed gorzowską katedrą

W połowie lat 60. ub. wieku nasza diecezja nosiła nazwę Ordynariat Gorzowski i obejmowała 1/7 terenu Polski. Obok Gorzowa do głównych miast tego obszaru zaliczano: Szczecin, Koszalin, Słupsk, Piłę czy Zieloną Górę. Do dawnych centrów życia religijnego należał Kołobrzeg, który w 1000 r. został stolicą diecezji, a także Kamień Pomorski, do którego w 1176 r. przeniesiono siedzibę biskupstwa pomorskiego. Dlatego obchody Milenium Chrztu Polski w Ordynariacie Gorzowskim miały szczególny charakter.

Przygotowania

Przygotowania do uroczystości milenijnych w ordynariacie rozpoczęto już w grudniu 1965 r. Biskup Wilhelm Pluta poinformował wówczas diecezjan o zaplanowanych obchodach. Szczegółowo nakreślił zaś znaczenie tych wydarzeń w liście pasterskim z 18 lutego 1966 r. 24 marca wikariusz generalny bp Jerzy Stroba w specjalnym zarządzeniu nakazał przygotowanie świątyń na jubileuszowe obchody. Podjęto także wiele inicjatyw o charakterze duchowym i duszpasterskim.

23 kwietnia księża ordynariatu zebrali się w Szczecinie na konferencji organizacyjnej przed milenium, podczas której bp Jerzy Stroba odczytał zebranym list Episkopatu Polski, który skierowano na ręce Prymasa Tysiąclecia. Zamieszczono w nim wyrazy łączności i solidarności z Prymasem po serii napaści na jego osobę w prasie, radiu i w telewizji.

Reklama

Kolejny list bp. Pluty przygotowujący do uroczystości odczytali księża 30 października 1966 r. Do listu był załączony tekst bp. Ignacego Jeża Milenium diecezji gorzowskiej – racje historyczne. Był to materiał, z którego korzystali księża, przygotowując czytanki czy też kazania. Duchowni i wierni ordynariatu zgromadzili się w ramach przygotowania duchowego w świątyniach parafialnych w dniach 3-5 listopada 1966 r. na tzw. Tridua milenijne.

Pierwszy akt

Centralne uroczystości milenijne w ordynariacie rozpoczęły się 5 listopada 1966 r. równocześnie w Szczecinie, Gorzowie i Międzyrzeczu. Biskupi polscy dodatkowo tego dnia odwiedzili 21 ważniejszych parafii.

W Szczecinie świętowano przed kościołem św. Jana Ewangelisty. Przybyło wielu polskich biskupów, a także delegacje KUL i ATK. Mszę św. celebrował abp Bolesław Kominek z Wrocławia, a kazanie wygłosił Prymas Wyszyński. Mówił na temat Jesteśmy tutaj z dawien dawna. W Szczecinie padły m.in. takie słowa „…jest rzeczą roztropną stojąc na Ziemi Szczecińskiej, odwoływać się do dawnych świadectw, abyśmy pamiętali, że nie jesteśmy tutaj ani dzisiejsi, ani wczorajsi, jesteśmy tutaj z dawien dawna (…). Jesteśmy tutaj, dlatego tak licznie, niemal wszyscy bez wyjątku, aby nasza obecność była znakiem jedności w wierze, w miłości i w nadziejach, a zarazem znakiem naszej postawy i nadziei, którą łączymy z Ziemią Szczecińską, Gorzowską i Kołobrzeską, patrząc spokojnie w przeszłość, którą kieruje Stworzyciel nieba i ziemi. Pan ludów i narodów”. Tego dnia Prymas zatrzymał się jeszcze na kolację w Domu Parafialnym parafii Świętej Rodziny w Szczecinie, a następnie udał się do Gorzowa.

Reklama

Akt centralny

Centralne uroczystości milenijne w ordynariacie odbyły się w Gorzowie 6 listopada. O godz. 11 odprawiono Mszę św. przed katedrą, w której uczestniczyło 50 biskupów, kilkuset księży i blisko 50 tys. wiernych.

Mszę św. celebrował bp Pluta. Także tu kazanie wygłosił kard. Wyszyński. Powiedział m.in: „Życie społeczne możliwe jest wtedy, gdy człowiek jest należycie uszanowany, gdy jego osobowość ma zagwarantowaną wewnętrzną wolność. On sam, wspierany przez społeczność – narodową i państwową, ma decydować o swojej przyszłości, o charakterze swojego życia, o wykorzystaniu swoich wartości umysłowych, duchowych i moralnych, tych wszystkich sił, które tak bogato zgromadził Bóg w osobowości ludzkiej”. Prymas dodał także na zakończenie: „Stoimy na ziemi nadodrzańskiej, ziemi świętych Braci Męczenników Międzyrzeckich, ziemi jednej z pierwszych diecezji polskich, która obecnie, przez niezbadane wyroki Boga, rządzącego narodami, jest w granicach Polski, jak przed 1000 laty. Jest Wam ona dana, abyście czynili ją sobie i naszemu Narodowi poddaną, abyście na niej żyli w znaku Krzyża i w światłach Ewangelii. O to prosimy, Was, my, polscy biskupi”.

Po Mszy św. kard. Wyszyński wraz z księżmi biskupami i zaproszonymi gośćmi udał się na obiad do Kurii Biskupiej w Gorzowie. W późnych godzinach popołudniowych wyjechał z Gorzowa. Warto wspomnieć, że uroczystości diecezjalne milenium miały miejsce także w Międzyrzeczu, gdzie m.in. przekazano ordynariatowi relikwie Pierwszych Męczenników Polskich.

Akt drugi

Choć z założenia obchody milenium w poszczególnych diecezjach miały się koncentrować wokół stolicy diecezji, to jednak na wyraźną prośbę kard. Wyszyńskiego w Ordynariacie Gorzowskim zorganizowano jeszcze dwie uroczystości – w Kamieniu Pomorskim i Kołobrzegu. W ten sposób Prymas chciał przypomnieć, że na tym terenie istniały w średniowieczu dwie silne diecezje.

Centralne uroczystości milenijne w ordynariacie rozpoczęły się 5 listopada 1966 r. równocześnie w Szczecinie, Gorzowie i Międzyrzeczu.

Do wiadomości wiernych te informacje zostały podane 10 maja 1967 r. Wizytę Prymasa w Kamieniu Pomorskim starano się ściśle powiązać z osobą św. Ottona z Bambergu. Do Kamienia przybył 1 lipca. Droga wiodła z Gniezna przez Gorzów. Mszę św. w katedrze św. Jana Chrzciciela odprawił arcybiskup wrocławski Bolesław Kominek, a słowo Boże wygłosił kard. Wyszyński.

Msza św. milenijna przy katedrze gorzowskiej zgromadziła ok. 50 tys. wiernych.

Dzień później, 2 lipca 1967 r. podobne uroczystości miały miejsce w Kołobrzegu. Przed prastarą kolegiatą zgromadziła się liczna grupa wiernych. Mszę św. jubileuszową odprawił abp Antoni Baraniak, a kazanie – tak jak wcześniej – wygłosił kard. Wyszyński. „Naród Polski dochował wierności Bogu, krzyżowi, Ewangelii i Kościołowi dzięki takiej ofiarnej pracy kapłanów i w tej diecezji gorzowskiej, gdzie praca kapłanów jest szczególnie trudna, a którym to kapłanom należą się za to specjalne słowa uznania”.

Podsumowując gorzowskie obchody milenium, bp Pluta napisał w liście do diecezjan: „Wszyscy Biskupi Goście jednomyślnie ocenili: Gorzowski obchód Milenium był z tych 22 obchodów chyba jednym z najpiękniejszych. A postawa Wasza kazała im orzec: kapłani i wierni diecezji gorzowskiej przekonali nas, że oni tu są u siebie, nie od 21 lat, ale od 1000 lat”.

Korzystałem z artykułu ks. prof. Grzegorza Wejmana pt. Milenium w administracji gorzowskiej, ze „Studiów Koszalińsko-Kołobrzeskich” z 2013 r. 

2020-02-25 12:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Tysiąc lat wiary

Niedziela lubelska 23/2016, str. 4-5

[ TEMATY ]

milenium

Paweł Wysoki

Kronika z milenijnych obchodów znajduje się w Archiwum Archidiecezjalnym

Dokładnie pół wieku temu w Lublinie odbyły się uroczystości związane z Milenium Chrztu Polski

W dniach 4-6 czerwca 1966 r. przez Lublin przewinęły się tysiące wiernych, uczestniczących w diecezjalnych obchodach Milenium Chrztu Polski. Mimo wielu trudności ze strony władz komunistycznych, na modlitewne spotkania w obecności kopii Ikony Jasnogórskiej, na placu katedralnym i w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim stawili się przedstawiciele różnych stanów i zawodów. Dzieci, młodzież i dorośli, chłopi, robotnicy i inteligencja manifestowali wiarę oraz przywiązanie do Chrystusa i Kościoła obecnego na ziemiach polskich od tysiąca lat.

Milenijne uroczystości

W Archiwum Archidiecezjalnym w Lublinie zachowały się liczne dokumenty ukazujące przygotowania i przebieg diecezjalnych obchodów Milenium Chrztu Polski, odbywających się z udziałem Episkopatu i pod przewodnictwem prymasa Stefana Wyszyńskiego. Teczka z dokumentami „Sacrum Poloniae Millenium 966-1966. Diecezjalne uroczystości milenijne w Lublinie w dniach 4-6 czerwca 1966 r.” jest wymownym świadectwem wiary pokolenia, które tysiąc lat po chrzcie Mieszka I potwierdziło miłość do Chrystusa i Jego Matki.

Przygotowanie milenijnych uroczystości na dobre ruszyło w lutym 1966 r., kiedy został powołany komitet organizacyjny. Pod przewodnictwem bp. Jana Mazura, ordynariusz bp Piotr Kałwa i nowo mianowany biskup pomocniczy Bolesław Pylak oraz kilkudziesięciu kapłanów opracowali duchowe i materialne podwaliny pod czerwcowy jubileusz. Zaplanowano m.in. odnowienie chrztu w Wielką Sobotę i akt oddania się Matce Bożej 3 maja we wszystkich parafiach, nabożeństwa stanowe w ramach Tygodnia Tysiąclecia, wystawy prezentujące dziedzictwo wiary i kultury diecezji lubelskiej, przekazanie do parafii kopii obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, złożenie w katedrze wotywnych świec maryjnych, czytanki majowe ukazujące historię Kościoła i jego najważniejsze dokonania w ojczyźnie. Celem jubileuszu było „podziękowanie za łaskę wiary, która od tysiąca lat prowadzi pokolenia Polaków do szczęścia wiecznego”, uproszenie dla narodu obfitych łask na nowe tysiąclecie, jak i zaakcentowanie udziału ziemi lubelskiej w życiu i działalności Kościoła w Polsce.

W jubileuszowym programie znalazły się m.in. przejazd z Ikoną Jasnogórską przez ulice diecezji i miasta, okolicznościowa sesja Episkopatu Polski w katedrze lubelskiej, modlitewne spotkania wiernych różnych stanów i Msze św., z których główną celebrował metropolita krakowski Karol Wojtyła (Lublin jako archidiakonat do 1790 r. należał do diecezji krakowskiej), z płomiennym kazaniem kard. Stefana Wyszyńskiego. Według szacunku służb porządkowych, w milenijnych obchodach wzięło udział ok. 150 tys. wiernych, z czego aż 50 tys. uczestniczyło w Sumie.

Hołd dla Matki Bożej

Najważniejszym wydarzeniem było nawiedzenie kopii Ikony Jasnogórskiej. Po obraz do Częstochowy pojechała delegacja, w skład której wchodzili m.in.: bp Jan Mazur, ks. Michał Słowikowski, ks. Mieczysław Brzozowski, dn Marian Stasiak. Na trasie przejazdu na samochód kaplicę oczekiwały tysiące wiernych. Ks. Słowikowski zapisał, że samochód zarzucony był kwiatami, tak że nawet krzyża na nim nie było widać. „Morze ludzi. Twarze wniebowzięte, rozanielone; deszcz kwiatów, które jak pociski uderzają w dach samochodu, chorągwie i obrazy jak na wielkim odpuście. Cały naród w miniaturze. Matki podnoszą dzieci, by prosić o błogosławieństwo; śpiew wyraża potęgę i wielkość. Cały Lublin jest kościołem z błękitnym niebem jak dachem, balkony i dachy obwieszone flagami. Biała wstęga duchowieństwa, biskupie infuły, kanonickie stroje. Śpiew potężnie odbija się o mury katedry i domów. To hołd dla Matki Bożej” – czytamy w kronice.

Przed obrazem, umieszczonym przed frontonem katedry na tle stylizowanego orła polskiego i otoczonym czterdziestoma parami dzieci w strojach komunijnych z biało-czerwonymi kwiatami, nie ustawała modlitwa. Przed Najlepszą z Matek wypowiedzianych zostało wiele ważnych słów i deklaracji. W grodzie nadbystrzyckim, gdzie krzyżującymi się szlakami Wschodu i Zachodu przejeżdżali królowie, w mieście, które złożyło świadectwo męstwa i patriotyzmu, wszystkie stany składały przyrzeczenia wierności Krzyżowi i Ewangelii, Bogurodzicy Dziewicy oraz Kościołowi i jego pasterzom: „Składamy przyrzeczenie uczciwej, codziennej pracy, by dorobek tysiącletniej chrześcijańskiej kultury narodowej stał się naszym udziałem i został dla przyszłych pokoleń stokrotnie pomnożony”. Recytując akt oddania diecezji, bp Piotr Kałwa mówił: „Matko Kościoła Świętego, przyjmij w Twoją macierzyńską opiekę całą diecezję lubelską; uważaj nas wszystkich za wyłączną własność Twoją”.

Słowa – drogowskazy

W pamięci starszych mieszkańców Lublina pozostały obrazy radującego się tysiącletnią wiarą Kościoła oraz słowa pasterzy – duchowe drogowskazy na życie. Prymas Wyszyński mówił: „Przed 10 wiekami Kościół założył na ziemi polskiej olbrzymią szkołę apostolską, szkołę prawdy Bożej, miłości i łaski, szkołę cnót Bożych przyrodzonych i nadprzyrodzonych, szkołę miłowania Boga i szkołę poznawania i nauczenia się obowiązku miłowania ludzi. To jest olbrzymie zadanie!”.

Abp Bolesław Kominek: „Nie ma takiego chrześcijaństwa i nie może być, o które trzeba by walczyć siłą. Ufni w niezawodną opiekę Maryi czerpiemy nadzieję z naszej tysiącletniej przeszłości i tradycji, w zaufaniu w Jej macierzyńską pomoc stawiamy na przyszłość, stawiamy na Boże jutro w naszej Ojczyźnie. Idziemy tej przyszłości naprzeciw, idziemy całym światem do Boga. Naród, co w Boga wierzy, będzie na długie pokolenia narodem młodym”.

Bp Bolesław Pylak: „Na progu nowego tysiąclecia oddajmy się w niewolę Maryi. Nie lękajmy się, że Maryja nam przesłoni Jezusa; Ona zawsze do Niego prowadzi. Dziś toczy się bój duchowy o wolność Kościoła od zła grzechu, który stanowi największą niewolę ludzkości. Pragniemy być własnością Bożą w drugim tysiącleciu, jak byliśmy nią przez tysiąc lat. Chcemy to robić jeszcze lepiej i doskonalej”.

Bp Piotr Kałwa: „Rodzina polska nauczyła swoje dzieci najważniejszej postawy człowieka wobec Boga – modlitwy. Rodzina, która potrafi wszczepić w dusze dzieci wiarę w Boga, która potrafi nauczyć ufności i miłości Bożej, wyrażoną w słowach modlitwy, daje im broń niezawodną przed niebezpieczeństwami”.

Bp Jan Mazur: „Na ziemi lubelskiej krzyż prawie już tysiąc lat stoi, tysiąc lat jest głoszona Ewangelia Chrystusowa, tysiąc lat szafowane są sakramenty święte, tysiąc lat strzela w niebo krzyż, wskazując człowiekowi, że nie tylko jego los rozstrzyga się na ziemi, ale też czeka go wieczność. Matko Miłosierdzia, ślubujemy Tobie, że nie zapomnimy tego dnia, że nigdy nie zapomnimy naszych przyrzeczeń i naszych zobowiązań wobec Boga i Ciebie”.

Dziękuję Archiwum Archidiecezjalnemu w Lublinie za udostępnienie teczek z dokumentami „Sacrum Poloniae Millenium 966-1966. Diecezjalne uroczystości milenijne w Lublinie w dniach 4-6 czerwca 1966 r.”

CZYTAJ DALEJ

Premier: mam nadzieję, że najpóźniej od września uczniowie powrócą do klas szkolnych

Nadzieję, że najpóźniej od września uczniowie wrócą do klas szkolnych - wyraził we wtorek w rozmowie z kanałem "MaturaToBzdura.tv" w serwisie YouTube premier Mateusz Morawiecki. Decyzja, czy może wrócą tam jeszcze na ostatnie tygodnie czerwca podjęta zostanie w ciągu tygodnia, maksymalnie 10 dni.

Premier zapewniał, że podczas tegorocznych matur we wszystkich szkołach przygotowane zostaną warunki dla utrzymania odpowiedniego dystansu między zdającymi egzaminy, sale będą zdezynfekowane. Podkreślił, że nie będzie jednak konieczności zakładania maseczki w trakcie pisania egzaminu.

Szef rządu przypomniał, że nie odbędą się w tym roku maturalne egzaminy ustne.

Pytany, czy w tym roku uczniowie wrócą do stacjonarnych lekcji w szkołach odpowiedział, że nie ma jeszcze decyzji w tej sprawie. Przypomniał, że od 25 maja rząd umożliwia prowadzenie zajęć opiekuńczo-dydaktycznych dla szkół podstawowych, a następnie konsultacji także dla uczniów, którzy będą chcieli poprawić swoje oceny.

"A czy jeszcze w tym roku, w kolejnym tygodniu wrócimy na te trzy ostatnie tygodnie czerwca, to wraz z ministrem zdrowia, ministrem edukacji narodowej podejmiemy te decyzję w ciągu najbliższego tygodnia, maksymalnie 10 dni" - poinformował Morawiecki.

Szef rządu chwalił nauczycieli i dyrekcje szkół za organizowanie i prowadzenie lekcji on-line, jednak oceniał, że nic nie zastąpi uczniom nauki stacjonarnej w klasach.

"Mam nadzieję, że najpóźniej od września z powrotem wrócimy do klas szkolnych" - dodał premier.

Pytany, czy w przyszłości placówki oświatowe będą przygotowane na wypadek kolejnych epidemii, odparł, że trzeba przyjąć założenie, że epidemia może wrócić jesienią. Premier zapewniał, że w razie nawrotu epidemii jesienią placówki oświatowe będą pod wieloma względami lepiej przygotowane, zarówno w zakresie organizacji procesu edukacyjnego, jak i pod kątem środków ochrony osobistej m.in. dzięki obecnemu doświadczeniu. (PAP)

autor: Mateusz Roszak

mro/ mok/

CZYTAJ DALEJ

Pierwszy polski biskup wziął udział w akcji #hot16challenge2

2020-05-26 19:40

[ TEMATY ]

#Hot16Challenge2

YouTube

Bp Adrian Galbas SAC jako pierwszy z polskich biskupów wziął udział w akcji #hot16challenge2. Biskup pomocniczy diecezji ełckiej zamieścił swoje nagranie na kanale YouTube „Pallotti TV”.

Na wstępie filmiku pallotyn przyznaje, że kiedy cztery miesiące temu zostawał biskupem spodziewał się wielu wyzwań, ale nie myślał, że wśród nich znajdzie się wezwanie do rapowania. - Przekonał mnie do tego mój współbrat, mówiąc, że to jest bardzo w duchu Pallottiego, aby każdym możliwym sposobem głosić Ewangelię – dodaje.

Twa modlitwa nie jest próżna, ale ważna jałmużna. Może biedny, może krezus - tak nauczał przecież Jezus (…) Będą wdzięczni ci lekarze, którym te pieniądze w darze, dziś złożone ciut pomogą walczyć z tą chorobą srogą - rapuje bp Galbas z Ełku.

Duchowny do udziału w akcji nominował kleryków pallotyńskich z Ołtarzewa, kleryków diecezji ełckiej, Siostry Uczennice Krzyża oraz Marka Kalka.

Akcja #Hot16challenge polega na nagraniu 16 wersów i nominowaniu do udziału w inicjatywie kolejnych osób, które mają stworzyć swoje nagranie rapu w ciągu 72 godzin. Akcji towarzyszy zbiórka środków na wsparcie lekarzy i szpitali w walce z koronawirusem. Jak podano na stronie www.siepomaga.pl/hot16challenge na chwilę obecną zebrano na ten cel już prawie 3,3 mln złotych.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

Wspierają nas

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję