Reklama

Niedziela Zamojsko - Lubaczowska

Chrystus w tłoczni mistycznej

Niedziela zamojsko-lubaczowska 12/2013, str. 7

[ TEMATY ]

Wielki Tydzień

Tłocznia Mistyczna z Lelowa, 1647 r., Muzeum Narodowe w Krakowie (fragment)

Tłocznia Mistyczna z Lelowa, 1647 r., Muzeum Narodowe w Krakowie (fragment)

Wielki Post jest czasem, w którym nasze myśli powracją często do tematu cierpienia Pana Jezusa. Opisy ewangeliczne czy np. relacje mistyczki Katarzyny Emmerich, dogłębnie uświadamiają ogrom cierpień, które musiał znieść Chrystus, by zbawić świat. Dodatkowo skalę udręki Zbawiciela i konieczność zadośćuczynienia oddają liczne pieśni wielkopostne, nabożeństwo „Gorzkich Żalów” oraz Drogi Krzyżowej.

Stacje Drogi Krzyżowej są nieodłącznym elementem każdego kościoła. Na jedne cykle składają się małe oleodruki, inne zaś są płaskorzeźbione w drewnie bądź kamieniu - te są na ogół bardziej ekspresyjne, ale wszystkie ukazują ten sam cykl czternastu stacji. Można powiedzieć, że stanowią plastyczną „kronikę wydarzeń” dopełniającą ewangeliczną narrację, pomagającą wiernym zagłębić się w ogromie cierpień i towarzyszyć Jezusowi w Jego zbawczej męce.

Reklama

Współcierpienie z Chrystusem nie opiera się tylko na znajomości udręk i boleści, jakim Go poddano. Idea współcierpienia polega na wewnętrznej postawie, na chęci ścisłego zjednoczenia się z udręczonym Chrystusem i uświadomieniu sobie swojej grzeszności, która tych cierpień przysporzyła. Sztuka - medium najbardziej oddziałujące na odbiorcę - zazwyczaj wywołuje określone odczucia i refleksje, ale także skłania wiernych do zrozumienia sensu męki Pańskiej. Pobudza do modlitwy i pobożności, tłumaczy prawdy wiary i dogmaty religijne, dostarczając wielu przedstawień dewocyjnych i alegorycznych.

Jednym z tego rodzaju wizerunków, dziś już raczej zapomnianym, jest typ ikonograficzny zwany Tłocznią Mistyczną (torcular Christi), znany w sztuce zachodniej już od 2 połowy XII wieku. Obraz widoczny na ilustracji jest stosunkowo późnym wariantem tego typu, ponieważ powstał w 1647 r. Ukazuje on Chrystusa stojącego w beczce wypełnionej winnymi gronami, przygniecionego praską, którą w istocie jest krzyż. Z otworu w beczce wypływa wino wprost do kielicha trzymanego przez anioły. Praskę dociska Bóg Ojciec, co symbolizuje współuczestnictwo Ojca w męce Syna. W istocie cała Trójca Święta bierze udział w zbawczym dziele Jezusa - z lewej strony obrazu, w obłoku ukazana jest gołębica symbolizująca Osobę Ducha Świętego. Jednoznacznie pasyjno-eucharystyczna symbolika ukazuje nierozerwalny związek pomiędzy męką Chrystusa a Eucharystią, podczas której za każdym razem uobecnia się ofiara Jezusa. Motyw ten miał służyć zobrazowaniu relacji, jaka zachodziła pomiędzy wylaniem krwi Chrystusa podczas męki, a przelaniem jej w kielichu mszalnym. Literackim źródłem przedstawienia jest fragment z Księgi Izajasza, w którym czytamy: „To Ja jestem tym, który mówi sprawiedliwie, potężny w wybawianiu. - Dlaczego czerwona od krwi jest Twoja suknia i szaty Twe, podobnie jak u tego, co wygniata winogrona w tłoczni? - Sam jeden wygniatałem je do kadzi, żadnego z narodów nie było ze Mną. (…). Posoka ich obryzgała mi szaty” (Iz 63, 1-3). A także słowa z Księgi Rodzaju, odnoszące się do Syna Bożego: „W winie prać będzie swoją odzież, i w krwi winogron - swą szatę” (Rdz 49, 11).

Przekazom tym, znaczenia symbolu nadała egzegeza chrześcijańska. To ona - z proroctwa Izajasza odnoszącego się do sądu Bożego nad nieokreślonymi wrogami - uczyniła przepowiednię męki Chrystusa. Podobny komentarz otrzymały inne wersety Pisma Świętego, które św. Ambroży (III wiek) złożył w następujący ciąg skojarzeń: Jezus (grono) obmył swój płaszcz (ciało) w winnym soku (we krwi) w tłoczni (na krzyżu). Jak widać, Chrystus zarówno tłoczy winne grona, poddając swoje ciało męce, jak i sam jest tłoczony będąc posłusznym Ojcu, spełniając zbawczą misję wobec świata.

My także możemy współuczestniczyć w dziele Zbawiciela ofiarowując nasze cierpienia, do czego wzywa Chrystus mówiąc: „Idźcie i wy do winnicy” (Mt 20, 7). Słowa te są zaproszeniem skierowanym do wszystkich, by nie bali się przyjąć swojego krzyża „Albowiem - jak mówi Chrystus - słodkie jest moje jarzmo, a moje brzemię lekkie” (Mt 11, 30).

2013-03-20 12:50

Ocena: +1 -1

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Watykan: papież obmyje stopy 12 osobom, w tym kobiecie i muzułmaninowi

[ TEMATY ]

papież

Franciszek

Wielki Tydzień

Grzegorz Gałązka

Podczas wieczornej liturgii Wieczerzy Pańskiej w ośrodku dla osób niepełnosprawnych i starszych Santa Maria della Provvidenza w Rzymie Ojciec Święty obmyje dziś stopy 12 osobom. Będzie wśród nich 9 Włochów, muzułmanin z Libii, młody człowiek z Zielonego Przylądka oraz kobieta z Etiopii - podała amerykańska agencja CNS.

W celebracji, która rozpocznie się o godz. 17.30 wezmą udział osoby goszczone w tym ośrodku oraz ich rodziny, personel i kierownictwo. Transmisję tego wydarzenia zapowiedziało na swych stronach Radio Watykańskie. Jak wiadomo przed rokiem Ojciec Święty sprawował liturgię Wieczerzy Pańskiej w rzymskim więzieniu dla nieletnich „Casal del Marmo”. Umył wówczas stopy 12 osadzonym różnych narodowości i religii, w tym 2 dziewczętom - jednej z Włoch i jednej z Serbii - muzułmance.
Prowadzony przez Fundację ks. Gnocchiego Ośrodek “S. Maria della Provvidenza” dysponuje 150 miejscami, z czego 60 przeznaczonych jest dla osób niesamodzielnych, którym nie można udzielić pomocy w domu, 60 dla osób poddanej rehabilitacji ekstensywnej, o wysokim poziomie pomocy, 30 miejsc dla pacjentów wymagających rehabilitacji neuromotorycznej.
Fundacja nosi imię beatyfikowanego w Mediolanie 25 października 2009 roku bł. ks. Karola Gnocchiego. Ten urodzony 25 października 1902 r. kapłan był w czasie II wojny światowej kapelanem Batalionu Strzelców Alpejskich „Val Tagliamento”, który walczył w Grecji. Po powrocie z Bałkanów znów jako kapelan, tym razem „alpejczyków” Dywizji Trydenckiej, towarzyszył im w kampanii rosyjskiej. Był świadkiem katastrofalnego odwrotu żołnierzy w styczniu 1943, widział śmierć wielu ludzi, co poruszyło go głęboko, wywołując nawet silny kryzys duchowy, gdy zaczął wątpić w dobroć Boga. Udało mu się go przezwyciężyć dzięki mocnej wierze, a jednocześnie stał się dzięki temu bardziej wrażliwy i wyczulony na wartość cierpienia niewinnych. Właśnie pod wpływem przeżyć wojennych zapragnął zapewnić opiekę sierotom po strzelcach alpejskich, okaleczonym przez wojnę, ofiarom bombardowań i całej machiny wojennej oraz niepełnosprawnym wszelkiego rodzaju.
W latach 1944-45 uczestniczył w ruchu oporu, trafiając nawet do więzienia, skąd na szczęście po kilku dniach został zwolniony w wyniku interwencji kard. Schustera. Za udział w wojnie otrzymał wojskowy srebrny medal zasługi.
W 1947 założył w Mediolanie Instytucję „Pro infantia mutilata” (Na rzecz okaleczonych dzieci), która 26 marca 1949 uzyskała zatwierdzenie papieskie. W 1953 zmieniła ona nazwę na Fundację „Pro Juventute”, uznaną jako instytucja o charakterze moralnym. Zmarł 28 lutego 1956, nie mając jeszcze 54 lat. Z miłości do swych niepełnosprawnych wyraził życzenie, aby rogówki z jego oczu zostały przeszczepione dwu niewidomym dzieciom (operację w tym zakresie przeprowadził pomyślnie prof. Cesare Galeazzi). W ten sposób ks. Gnocchi stał się jednym z pionierów ruchu oddawania narządów. Był on również płodnym pisarzem z zakresu duchowości, wychowania i pedagogiki.

CZYTAJ DALEJ

Okaż nam, Panie, łaskę swoją i daj nam zbawienie

Niedziela Ogólnopolska 48/2018, str. 33

Na progu Adwentu liturgia nawiązuje do obietnic mesjańskich, które Izraelici, lud Bożego wybrania, otrzymywali za pośrednictwem proroków. Jeden z nich, Jeremiasz, żyjący na przełomie VII i VI wieku przed Chrystusem, zapowiada spełnienie się obietnicy związanej z Dawidem i jego potomkiem, który „będzie wymierzać prawo i sprawiedliwość na ziemi”. Zaprowadzanie sprawiedliwości to jeden z najważniejszych znaków czasów mesjańskich. Wyznając, że Mesjasz w osobie Jezusa z Nazaretu już przyszedł, chrześcijanie są zobowiązani do współudziału w urzeczywistnianiu trwałej sprawiedliwości. Jej zaprowadzaniu towarzyszą wierność świętej woli Boga i świadomość, że „Pan naszą sprawiedliwością”. Za psalmistą wołamy:

CZYTAJ DALEJ

PŚ w skokach: zwycięstwo Słoweńca, Polacy daleko

2021-11-28 18:27

[ TEMATY ]

sport

PAP/EPA/KIMMO BRANDT

Jakub Wolny zajął 23. miejsce w niedzielnym konkursie Pucharu Świata w skokach narciarskich w fińskiej Ruce. Zwyciężył Słoweniec Anze Lanisek. Drugi z Polaków w serii finałowej Piotr Żyła został sklasyfikowany na 27. pozycji.

Drugie miejsce zajął lider klasyfikacji pucharowej Niemiec Karl Geiger, a trzecie jego rodak Markus Eisenbichler.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję