Homilia ks. Pawła Pietrusiaka, w związku z setną rocznicą odzyskania niepodległości przez Polskę, skupiała się na tych działaniach bp. Pelczara, które odnosiły się do cnoty miłości do Ojczyzny.

Powołanie kapłana Polaka

Już na pierwszym roku studiów w seminarium przemyskim młody kleryk Pelczar zanotował: „Zachwyca mnie powołanie kapłana Polaka, a ideą przewodnią staje się dla mnie praca dla ludzi”. Ks. Pietrusiak podkreślił, że to proste zdanie stało się duchowym programem seminaryjnej formacji, a potem kapłańskiej i biskupiej posługi Józefa Sebastiana. Ważnym świadectwem patriotyzmu bp. Pelczara jest „Wezwanie do pracy nad duchowym odrodzeniem się narodu polskiego” z 1915 r. Kaznodzieja zauważył, że jest to „prawdziwy program duchowej odnowy obejmujący wszystkie stany, w którym bp Pelczar, jako dobry pasterz znający swoje owce, pokazał, jakie rany i choroby nękają duszę polską: pijaństwo, lenistwo, zawiść, brak szacunku dla uczciwej ludzkiej pracy, małoduszność, kłótliwość, prywata i niezgoda. Piętnował fałszywie pojęty patriotyzm, który z ojczyzny robi bożyszcze i wynosi ją ponad Boga i Jego prawa, patriotyzm tak bardzo utożsamiający się z katolicyzmem, że dążący de facto do tworzenia Kościoła narodowego oddalonego od katolickiej mentalności”.

Polska wolna i święta

Wysiłki na rzecz Ojczyzny w przypadku bp. Pelczara nie ograniczały się do czasów zaboru. W okresie niepodległości starał się, aby Polska była wolna, silna i święta. Słowa te znajdziemy w Liście otwartym do posłów Sejmu ustawodawczego z 1921 r., którego fragment przytoczył ks. Pietrusiak: „Przez całe życie tęskniłem za Polską wolną, silną i świętą. Modliłem się o taką Polskę i pracowałem jak mogłem dla takiej Polski. Dzisiaj jednak Polska odradzająca się przedstawia smutny widok. (...) Szanowni Panowie! Dbajcie o sprawy katolickie, a z historii i z doświadczenia uczcie się, jak błogosławiony jest wpływ wiary naszej nie tylko na jednostki i na rodziny, ale także na naród i państwo. Wy jesteście sternikami okrętu, którym jest Ojczyzna, dajcie mu ster pewny, a na szczycie jego masztu zatknijcie krzyż katolicki, niechże w tych przedsięwzięciach Bóg nam wszystkim błogosławi”.

Spotkanie Kapituły Katedralnej

Mszy św. w uroczystość św. J. S. Pelczara przewodniczył bp Jan Wątroba. W koncelebrze uczestniczył bp Edward Białogłowski i kilkunastu księży. Ponadto podczas Eucharystii modliło się szesnastu kapłanów z Kapituły Katedralnej oraz m.in. siostry ze Zgromadzenia Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego, które założył św. Józef Sebastian Pelczar. Na początku Mszy św. bp Wątroba wręczył dystynktoria Kapituły Katedralnej nowym kanonikom: ks. Krzysztofowi Gołąbkowi – proboszczowi parafii katedralnej, który został kanonikiem gremialnym, i ks. Pawłowi Pietrusiakowi – rektorowi Wyższego Seminarium Duchownego w Rzeszowie, który został kanonikiem honorowym (do grona kanoników honorowych dołączył również nieobecny na Mszy św. ks. Tomasz Bać – proboszcz parafii Miłosierdzia Bożego w Rzeszowie).